Elephant Valley Project

Zo, dan eindelijk het beloofde verhaal over mijn werk! Ik zal proberen zo goed mogelijk uitleggen wat het project allemaal inhoudt en wat mijn rol daar in is.
Het Elephant Valley Project is onderdeel van de NGO, ELIE (Elephant Livelihood Initiative Environment). Deze NGO is in 2006 door Jack Highwood opgericht. Een Engelsman die nadat hij een tijdje in Thailand met olifanten gewerkt had, in Cambodja terecht kwam en daar iets voor de werkende olifanten wilde doen. ELIE bestaat uit verschillende programma’s. Ik zal in het kort vertellen welke dat zijn:

Elephant Research and Monitoring Program:
Het doel is een database te maken waarin alle werkende olifanten in de provincie Mondulkiri zijn opgenomen. Een researcher bezoekt deze olifanten en vraagt de eigenaren naar informatie; naam, geschatte leeftijd, werkzaamheden, gezondheid van de olifant. Om de zoveel maanden gaat hij terug om te kijken hoe het met de olifant gaat. Mocht de olifant medische zorg nodig hebben dan komt het volgende programma in actie:

Veterinary Care Program:
Hoewel we graag zouden zien dat alle werkende olifanten in Mondulkiri naar het project konden komen voor hun ‘pensioen’, gaat dat natuurlijk niet zomaar. In de tussentijd proberen we olifanten die medische hulp nodig hebben te ondersteunen. Als ze langere tijd zorg nodig hebben, kunnen ze ook tijdelijk naar project komen om aan te sterken. Verder proberen we voorlichting te geven aan olifanteigenaren over hoe je eigenlijk voor zo’n dier moet zorgen, want sommige hebben (helaas) geen idee.

Toen de NGO in 2006 startte bestond het nog maar uit de twee bovenstaande progamma’s. Jack kwam echter zulke schrijnende gevallen tegen, dat hij besloot een plek te zoeken waar olifanten met pensioen konden en ze nooit meer hoefden te werken. Deze plek vond hij op het land dat bij het dorp Putrom hoort, zo’n 11km buiten Sen Monorom. Met dit dorp werken we nauw samen en velen van het Project-personeel komen uit dit dorp. Vanaf 2007 werd de NGO uitgebreid met de volgende programma’s:

Health Care Program:
ELIE betaalt voor alle inwoners van het dorp Putrom de kosten voor doktersbezoek, medicijnen, ziekenhuisverblijf etc. Een tijdje geleden was er jongen uit een boom gevallen en had zijn been gebroken. Deze jongen is naar een ziekenhuis in Phnom Penh gebracht waar hij geopereerd is. De operatie en medicijnen waren in dit ziekenhuis gratis, maar kosten voor maaltijden en vervoer zijn door ELIE betaald. Sinds Jack met Putrom samenwerkt, is de kindersterfte gedaald. Zo vertelde één van de schoonmaaksters dat ze voor Jack’s komst vijf (!) kinderen had verloren aan malaria, nu heeft ze er nog maar vier over. Verder merkte Jack laatst op dat de mensen in Putrom de laatste jaren allemaal zwaarder zijn geworden ;-)

Community Program:
Alle volwassenen in Putrom zijn samengevoegd in een soort vereniging die bij de overheid is geregistreerd als een ‘Indigenous Community Association’. Vervolgens is het de bedoeling dat het land dat bij Putrom hoort in kaart gebracht gaat worden. Als dit gebeurd is moet er een stempel van de regering opkomen en dat betekent dat de bewoners van Putrom dan officieel eigenaar van hun land zijn; ‘landtitle’ hebben. Dit is een langzaam proces en op het moment wachten we op de ambtenaar die helpt bij ‘kaart-maken’. Hopelijk helpt het verkrijgen van ‘landtitle’ bij het tegengaan van mensen die illegaal bomen kappen op het land van Putrom of gewoon land afpakken en staan de bewoners juridisch sterker als zoiets toch gebeurt.

Elephant Valley Project:
Laten we vooral de olifanten niet vergeten! Het EVP bestaat uit ongeveer 650 hectare land dat we huren van Putrom. Het is nog steeds hun land, ze gebruiken het voor hun boerderijen, laten er hun koeien en waterbuffels op grazen, verzamelen olie, wilde honing en allerlei eetbare planten in de jungle, maar de olifanten hebben ook een plek om te wonen. De huur betalen we niet in geld, maar in rijst.
In totaal hebben we negen olifanten, acht dames en één heer. Hun namen zijn: Happy Lucky, Buffet, Easy, GeeNowl, Milot, Ning Wan, Mae Nang, Onion en Bob. Daarvan zijn er drie door het project gekocht, de andere zes huren we. Op die manier nemen we niet in één keer het inkomen van een eigenaar weg, maar blijven ze verdienen aan hun olifant. Het namelijk belangrijk te onthouden dat de eigenaars van olifanten over het algemeen erg arm zijn. Dus hoe harder zij hun olifant laten werken, des te meer ze verdienen en eten kunnen kopen voor hun families. Wanneer we een olifant kopen, nemen we in één keer hun broodwinning weg, dus dat doen we alleen als de olifant er erg slecht aan toe is. Als ze willen, kunnen de eigenaars van de gehuurde olifanten als mahout op het project komen werken en ontvangen ze naast de huur ook een salaris. Voor de gekochte olifanten worden jongens/mannen uit Putrom ingehuurd om met ze te werken. Sommige olifanten hebben als toeristenolifant gewerkt, andere droegen of sleepten hout nadat bomen zijn gekapt en weer anderen werkten als ‘multi-purpose’-olifant. Voor al onze olifanten geldt dat ze te lang, te hard hebben moeten werken en bij de meeste zie je dat aan hun lichamen. Littekens, oude abcessen, blind één oog, verzakte ruggengraten. Olifanten zijn namelijk helemaal niet geschikt als lastdier. Ze hebben zwakke en kwetsbare ruggen en kunnen in verhouding een veel lager percentage van hun lichaamsgewicht dragen dan bijvoorbeeld wij mensen. Een olifant kan niet het gewicht van een andere olifant op z’n rug dragen, terwijl ik wel een ander mens op mijn rug kan dragen. En dan hebben we het nog niet eens over sterk mieren wel niet zijn! Olifanten zijn dus eigenlijk helemaal niet zo sterk.
Ik wil bij deze dan ook iedereen afraden om op olifanten te rijden tijdens vakanties naar Azië! Ook olifantenshows, tigertemples, op de foto gaan met apen, circussen etc; niet goed. Wilde dieren horen in het wild! Tot zover mijn moralistische preek ;-)
Onze olifanten kunnen in ieder geval niet terug naar het wild, ze zijn gewend aan mensen en ze weten dat waar mensen zijn, er eten is. Vooral bananen vinden ze erg lekker (en nee, die hoef je niet te pellen, die eten ze met schil en al op ;-)). Dus het project is voor hen de beste oplossing; ze leven in een voor olifanten natuurlijke omgeving, kunnen zich weer lekker als olifanten gedragen, hoeven niet te werken en wij kunnen dichtbij ze komen en mensen voorlichten over olifanten!

Voor wie zich na dit lange verhaal afvraagt, wat mijn werk precies is… nou ik neem bezoekers mee de jungle in, laat ze de olifanten zien en vertel bovenstaand verhaal! Verder vertel ik wat basisfeiten over olifanten en de persoonlijke verhalen van elke olifant. Daarnaast probeer ik ervoor te zorgen dat alle bezoekers veilig in en uit de jungle komen; help ze over rivieren en omgevallen bomen heen, vertel ze genoeg water te drinken en wanneer ze DEET op moeten doen. En terwijl we naar de olifanten kijken is het altijd leuk om met de mahouts te kletsen en op die manier een beetje m’n Khmer te oefenen. Hoewel, Khmer is hun tweede taal en sommige woorden spreken ze heel raar uit! Niet het Phnom Penh-Khmer dat wij geleerd hebben. Zo’n 80% van de inwoners van Mondulkiri is Bunong, een etnische minderheid. Dus ook de mahouts en alle inwoners van Putrom. Ze spreken allemaal wel Khmer, maar je merkt dat het niet hun eigen taal is.

Vorige week hebben we op kantoor een vergadering gehad over 2012 en dan zal mijn rol binnen het project zich misschien wat gaan uitbreiden. Jack is van plan om één van de jonge mahouts ook op te leiden als een soort dierenartsassistent speciaal voor olifanten. Ik kan dan helpen om hem wat basis dingen te leren over bijv anatomie en wondverzorging, terwijl Jack de meer olifant-specifieke dingen voor z’n rekening neemt. Ook zit er heel misschien een tripje naar Thailand in de planning… Jemma (assistant-manager uit Australie) en ik willen twee jonge mahouts meenemen naar een goedlopend olifantenproject in Noord-Thailand. Even afwachten nog of dat gaat lukken…

Wie na al dit olifantengeweld nog meer wilt lezen, dit is de website van het project: www.elephantvalleyproject.org