Kampong Cham

Een eerste bericht vanuit ons nieuwe tijdelijke verblijfplaats Kampong Cham!
Maar eerst nog even terug naar Phnom Penh. De dagen in Phnom Penh waren gevuld met briefings over van alles en nog wat. Wanneer je gaat werken in een vreemd land is het van groot belang om te weten wat er speelt. Zo hebben we onder andere gehoord over het HIV/Aids probleem in Cambodja, de landmijnen die nog her en der in het land verstopt liggen, corruptie, verschil tussen man en vrouw, prostitutie en andere culturele Do's en Don'ts. Zo stellen de Khmer het erg op prijs als je bijvoorbeeld je schouders en knieën bedekt houdt, is hiërarchie erg belangrijk en is het de normaalste zaak van de wereld dat je betaalt om een baantjes te krijgen (ministerschap is te koop voor een half miljoen US dollar!!) Ook hebben we gehoord op welke gebieden VSO-volunteers op dit moment werkzaam zijn. Eén van de presentaties, 'Working in Cambodia', werd gepresenteerd door Mr. Vantha, de senior program manager of education. Zijn verhaal maakte het extra duidelijk waarom VSO nodig is in Cambodja, en het land een land in ontwikkeling is. Als 13-jarige jongen leefde hij in een Cambodja geterroriseerd door de Rode Khmer. Waar hij voor 1975 een familie had bestaande uit 13 personen, was hij na 1979 de enige man in de familie, die voor één oudere en één jongere zus moest zorgen; de rest van de familie vermoord door de Rode Khmer. Ongelofelijk.. en erg indrukwekkend. We wisten al dat 1 op de 5 Cambodjanen Pol Pot niet overleefd heeft, maar nu geven de persoonlijke verhalen die we horen het cijfer een gezicht.

Het Rode Khmer regime is ook steeds weer de oorzaak voor de problemen die het land vandaag de dag kent. Omdat alle kennis en westerse invloeden als gevaarlijk werden gezien, werden infrastructuur zoals wegen, ziekenhuizen, scholen enz. verwoest. Ook de mensen die hier werkten werden als staatsgevaarlijk gezien en vonden hun dood op de killing-fields of in de heropvoedingskampen. Dokters, docenten, zusters, verloskundigen, politici, advocaten enz. enz. verdwenen uit de Cambodjaanse samenleving. Na de Vietnamese bevrijding kende het land nog vele decennia van burgeroorlog tussen de Rode Khmer in het noord-westen en de nieuwe regering. In deze periode legde de Rode Khmer veel landmijnen waar tot vandaag de dag mensen slachtoffer van zijn. Tijdens de Amerikaanse Vietnam-oorlog bombardeerde het Amerikaanse leger de Ho-Chi-Minh-route in het oosten van Cambodja, wat tot op heden het meest gebombardeerde plekje op aarde is. Het niet-ontplofte materiaal zoals clusterbommen, granaten enz. vormt ook daar nog elke dag een gevaar voor de bevolking. Zo is er afgelopen regenseizoen nog een truck met 13 personen erin op een anti-tank-mijn gereden die er al jaren lag. Door hevige regen komt de mijn losser in de aarde te liggen met alle gevolgen van dien.

De verschrikkelijke geschiedenis van het land heeft ook gevolgen voor de culturele gewoonten van het land. Zo was lange tijd jezelf op de achtergrond houden en niet al te veel vragen stellen een vorm van overleven. Dit heeft tot gevolg dat Cambodjanen de neiging hebben om altijd: “JA” of “Ba, ba, ba” te zeggen. Het weigeren van een taak of opdracht kon immers gevaarlijk zijn. Dit is iets waar ik (Edwin) rekening mee zal moeten houden tijdens het werken in dit land. “Ba, ba, ba” is dus niet altijd een teken dat ik het goed gedaan heb of dat een opdracht of een stuk informatie goed begrepen is. Tijdens de trainingen hebben we nog veel meer van dit soort 'do's and don'ts' gekregen. Erg interessant en handig voor wanneer ik straks aan de slag zal gaan.

Zaterdag (12 maart) zijn we met z'n tweetjes het Royal Palace gaan bekijken. Voor degenen die het paleis in Bangkok hebben gezien; daar lijkt het veel op. Hier is het alleen wat kleiner en doordat ze wat minder goud gebruiken ziet het minder kitsch uit als in Bangkok. Een deel van het complex is afgesloten voor toeristen, want daar resideert de koninklijke familie nog steeds. Er zijn veel grote en kleinere wats (tempels) en een aantal grote stoepa's waarin as van overleden koningen bewaard wordt. Verder staat er een villa in Franse stijl die tussen al het boeddhistische tempelgeweld nogal uit de toon valt! Deze villa heeft Napoleon III oorspronkelijk in Egypte laten neerzetten voor zijn vrouw. Vervolgens besloot hij deze cadeau te doen aan de Cambodjaanse koning en is de hele villa naar Phnom Penh verplaatst! Edwin werd meteen al uitgenodigd om mee te spelen met de 'koninklijke band'; hij mocht plaatsnemen achter een xylofoon-achtig instrument! Het filmpje hiervan zullen we proberen op Facebook te zetten, op het moment lukt het nog niet om op deze site filmpjes te zetten.

Gisteren (zondag 13 maart) zijn we in alle vroegte vertrokken met de bus. Eerst vanaf het VSO Program Office met vier mensen, drie grote tassen, drie rugzakken en twee helmen in een tuktuk! Helaas is daar geen foto van gemaakt... Maar we zijn helemaal heel en mét alle bagage bij het busstation aangekomen! Bij een busstation moet je je niet teveel voorstellen, de hoek voor het kantoortje dat de buskaartjes verkoopt, doet dienst als station. Op een drukke zondagochtend betekent dat dat er ongeveer 5 touringscars allemaal op die ene hoek willen staan, tuktuks passagiers op de hoek afzetten, mensen met dozen, tassen, koffers, ventilatoren (!) die bussen in willen en de mensen van de marktkraampjes hun waar willen verkopen. Kortom een heleboel drukte! Uiteindelijk maar een kwartier te laat vertrokken en eindelijk gingen we wat meer van het land zien dan alleen de hoofdstad. Onderweg de eerste ossenkarren, moskeeën (een klein deel vd bevolking is moslim), kokosnootplantages, huizen op palen etc gezien. Na ongeveer vier uur kwamen we in Kampong Cham aan, de hoofdstad van de gelijknamige provincie. Hier weer met teveel mensen en bagage in een tuktuk op weg naar het hotel, genaamd Mekong Hotel. Het hotel ligt, jullie kunnen het vast raden.... aan de Mekong! VSO heeft hier bij het hotel een aantal fietsen die tot onze beschikking staan, dus echte Nederlanders die we zijn, hebben we meteen de stad per fiets verkend. Kampong Cham is een rustig provinciestadje met niet al teveel verkeer en dat is wel handig als je weg niet kent en tegen het verkeer in fietst of plotseling over wilt steken! 's Avonds werden we opgehaald door een oud-VSO'er Ali. Zij nam ons mee uit eten en heeft een beetje uitgelegd waar we vanalles in de stad kunnen vinden, van Westers eten tot een wasserette en een winkel waar je kaas kunt kopen! Daarna bijtijds ons bed opgezocht want vanochtend was het tijd voor de eerste taalles!

Maandag 14 maart was het dan zover, Back to school! Na een vroeg ontbijtje sprongen we op de fiets op weg naar Mr. Dara op de Western University in Kampong Cham. Mr. Dara geeft al 23 jaar les en al meer dan 15 jaar traint hij mensen voor VSO. Ontzettend leuk om eindelijk wat duidelijkheid in de mysterieze K'mai taal te krijgen. Grammaticaal is de taal goed te leren, geen meervoud, verleden tijd en andere vervoegingen. Echter wel een hoop ingewikkelde woorden. Zoals: Skoll = kennen (persoon), Kari-a-lay = Kantoor, Pea-saa = taal, Knjom = Ik enz. enz. Zo kregen we het voor elkaar om onze eerste zinnen in K'mai te vormen.

Bijvoorbeeld: Knjom nyam sach mon. (Ik eet kip) en Pua-yeung rien pea-saa k'mai now sa-la-rien Western now Kampong Cham! (Wij leren de Khmer taal op de Western University in Kampong Cham!)

Ook hebben we huiswerk opgekregen, dus na een tochtje door Kampong Cham op zoek naar schriftjes en een rode pen gingen we terug naar Hotel Mekong om Rien pea-saa K'mai. (Khmer te leren!).

Tot zover deze update!