Sen Monorom, Mondulkiri

Zondag was het zover, eindelijk zouden we voor het eerst op weg gaan naar Sen Monorom, de 'hoofdstad' vd provincie Mondulkiri; ons thuis voor de komende twee jaar. We hebben nog een aantal weken taaltraining in Kampong Cham en een weekje in Phnom Penh tegoed, maar nu was het eerst tijd om onze nieuwe woonplaats te ontdekken en Edwin's werkgever te ontmoeten. Vol goede moed en met een flinke dosis nieuwsgierigheid togen wij zondagochtend een half uur te vroeg richting busstation. De buskaartjes hadden we een dag eerder al gekocht, dus aan onze voorbereiding kon het niet liggen! Eenmaal aangekomen op het busstation bleek dat de bus ipv om 10.30 uur pas om 11.00 uur zou vertrekken. 'Ot panjiha (geen probleem)' dachten wij optimistisch; hier zijn we op voorbereid! Via VSO, van verhalen van andere volunteers en door het lezen van blogs wisten we al dat de Khmer geen uitblinkers zijn in plannen en het niet altijd even nauw nemen met de tijd. Dus een half uurtje wilden we best wachten! Maar 11.00 uur kwam.... en ging, maar geen bus naar Sen Monorom. Wel zagen we een scala aan bussen aan ons voorbij trekken; bij elke bus stuurde Kim Edwin naar de bus om uit te zoeken waar hij heen ging: Kratie, Batttambang, zelfs Ho Chi Minh City in Vietnam, maar geen Sen Monorom. De medewerkers vh busstation wisten helaas niet meer te vertellen dan dat we maar gewoon moesten wachten en dat de bus over 10 minuten zou komen...... Inmiddels kregen we het toch wel een beetje benauwd, helemaal aangezien onze buiken nogal van slag waren door een bezoek aan een goedkoop Khmer-eettentje! Wij dachten al zo goed geïntegreerd te zijn, dat we best met de locals mee konden eten, niet dus! Het 'franse' toilet op het busstation, type 'gat in de grond' met krakkemikkige deurtjes was ook niet echt bevorderend voor onze gemoedsrust en we wisten dat we nog een uur of 5 in de bus moesten zitten. Uiteindelijk maar eens een smsje gestuurd naar Jeltje. Jeltje is ook Nederlands en werkt al anderhalf jaar in Sen Monorom en is onze host-volunteer voor deze week. Zij was toevallig het weekend in Phnom Penh geweest voor een onderwijsconferentie en zat in de bus van Phnom Penh naar Sen Monorom, die via Kampong Cham moest komen, waar wij in zouden stappen. Van haar hoorden we dat de bus net weer aan het rijden was, nadat ze 3 uur stil hadden gestaan in een gehucht omdat de bus kapot was! Er is een andere bus uit Phnom Penh gekomen, zodat alle passagiers over konden stappen en hun reis konden vervolgen. Nu wisten we eindelijk wat er aan de hand was en dat de bus, weliswaar te laat, maar in ieder geval onze kant op kwam! Uiteindelijk stapten we om 13.30 uur in de bus die om 10.30 had moeten vertrekken!
Het eerste deel vd rit voerde voornamelijk door het platte Cambodjaanse platteland, door dorpjes en langs rijstvelden. Tijdens het laatste deel vd reis kregen we al een voorproefje van hoe Mondulkiri eruit ziet; het landschap werd steeds heuvelachtiger en groener met (bamboe)bossen langs de kant vd weg. Erg mooi! Wel jammer om te horen dat nog niet zo heel lang geleden het hele gebied van Kampong Cham tot Sen Monorom bebost, maar dat grote stukken vervangen zijn voor (rubber)plantages, die de overheid overigens meerekent als bebost gebied. Iets voor zessen, vlak voor het donker werd, kwamen we dan eindelijk in Sen Monorom aan. Uit de bus ieder op een motortaxi richting Jeltjes huis waar we deze week zullen verblijven. Ze woont in een houten huis op palen en in het stenen gedeelte onder het huis wonen haar landlady en landlord, hele lieve mensen. Even opgefrist en toen met z'n drieën op haar motor terug richting centrum om een hapje te eten.

Maandag (22/3) vroeg opgestaan en in Jeltjes vaste ontbijttentje noodle-soep gaan eten eten. Erg lekker, maar zo'n berg mie om 7 uur 's ochtends is wel even wennen voor ons, dus we hebben niet alles opgegeten. Gelukkig konden we de motor van een andere volunteer lenen, waardoor we niet meer met z'n drieën op Jeltjes motor hoefden. Vervolgens naar de bank gegaan om een rekening te openen en daarna op weg naar het POE, Provincial Office of Education, de basis van waaruit Edwin gaat werken. Helaas was het merendeel vd staff op training in Phnom Penh, dus we hebben weinig mensen kunnen ontmoeten. Als we hier definitief terugkomen zal Edwin met de directeur vh POE gaan bespreken hoe hij zijn tijd hier in Cambodja zal gaan invullen en wat zijn rol zal zijn. Jeltje heeft al veel verteld over het werk dat zij hier de afgelopen anderhalf jaar heeft verricht en dat heeft al wat meer duidelijkheid gegeven.

Dinsdag (23/3) zaten we om 7.00 uur weer in hetzelfde eettentje voor ons ontbijt. Dit keer besloten we allebei de bobor uit de proberen: rijst in een bouillon getrokken van vis en kip. Dit was wat milder van smaak dan de noodlesoep en wat ons betreft geschikter voor ontbijt! Daarna was het tijd om richting Elephant Valley te gaan! Dit project wordt gerund door Jack, een Engelsman hier al een jaar of 5 is. Op het moment heeft hij acht olifanten die in twee groepen van vier in verschillende valleien vrij rond kunnen lopen. Elke olifant heeft een mahout, maar die zitten nog maar zelden op de olifanten. Het idee is om de olifanten in een zo natuurlijk mogelijke omgeving te laten leven. Ze zijn gered uit de toeristenindustrie of gekocht van families die met de dieren werkten; zware dingen dragen of verslepen. Alleen mannetjesolifant Bob heeft bijna constant een mahout op hem zitten om hem onder controle te houden, hij is onvoorspelbaar en kan agressief uit de hoek komen. Het is mogelijk om het project een dag te bezoeken en dan kan je ervoor kiezen om de hele dag de olifanten te bekijken of om 's ochtends bij de olifanten te zijn en 's middags wat werk te verrichten. Daarnaast zijn er soms vrijwilligers die er langere tijd verblijven om mee te helpen aan bouwwerkzaamheden, onderzoek etc. Toen wij er aankwamen waren er twee andere stellen die voor een dag op bezoek waren en met hen en Jack zijn we één vd valleien ingelopen, een pittige wandeling een steile, glibberige berg af. Eenmaal beneden in de vallei, door Jack 'Elephant Heaven' genoemd, hadden we al snel de olifanten gevonden. Het was tijd om ze wat eten (stammen vd bananenpalm) te geven en we hebben ze kunnen aaien en vooral weer kunnen zien wat voor mooie dieren het zijn! Hier hebben we een hele tijd doorgebracht met kijken en als ze een stukje afdwaalden, weer achter ze aan te lopen. Ondertussen kon ik (Kim) een beetje met Jack babbelen over wat voor een werkzaamheden ik hier kan verrichten. Hij was eigenlijk van plan om mij met de dierenarts op pad te sturen om de domestic elephants vd families en dorpen in de regio te bezoeken en waar nodig (medisch) te verzorgen. Helaas is de dierenarts recentelijk opgestapt, dus dat plan wordt even op de lange baan geschoven. Zodra er een nieuwe dierenarts is, kan ik met hem mee het veld in! Lijkt me heel leuk en interessant, maar ook wel spannend. Verder heeft hij ook iemand nodig die de wandelingen met de bezoekers kan doen. Op het moment leidt hij die wandelingen zowel 's ochtends als 's middags zelf en komt daardoor niet toe aan veel van z'n andere werkzaamheden. Dus als ik de weg in de jungle een beetje ken, niet geheel overbodig (!), dan zou ik dat van hem kunnen overnemen. Klein obstakel, het project ligt zo'n 10km buiten Sen Monorom en het grootste deel vd weg is niet geasfalteerd, met de motor deden we er ongeveer een half uurtje over; hoe ga ik daar komen?! Jack heeft een motor over, maar ik kan geen motor rijden! Misschien dat hij het me gaat leren en anders kan ik misschien in één van z'n auto's rijden. Die details hebben we allemaal nog niet helemaal rond, maar we houden de komende weken contact via email.
Na de ochtendwandeling was het tijd voor de lunch, vers gebakken vis, rijst, groente en heerlijk vers fruit. Het is hier nu mangoseizoen en ze zijn heerlijk rijp; veel beter dan de mango's die we in Nederland krijgen! Jeltje ging na de lunch terug naar Sen Monorom om op kantoor nog wat te werken en wij zouden de rest vd middag nog bij Jack blijven. Dan zouden wij dus samen op één motor over de zandweg terug gaan aan het eind vd middag. Alleen begon de lucht inmiddels best wel te betrekken en het leek er heel erg op dat het zou gaan regenen. Dus Edwin besloot alvast in z'n eentje op de motor terug te gaan en ik bleef de rest vd middag op het project. Jack zou aan het eind vd middag toch met z'n truck naar Sen Monorom rijden om de bezoekers bij hun guesthouse af te zetten, dus dan kon ik meerijden. 's Middags zijn we naar een andere vallei gelopen om de vier andere olifanten te ontmoeten. Zij waren in de buurt van een stroompje op een punt waar deze wat breder en dieper was. Een prima plek om te badderen! Mooi om te zien hoe lekker olifanten het in het water vinden en dat ze met het water en modder spelen. Hier een tijd rondgehangen en toen was het tijd om terug te lopen/klimmen. Als ik straks dagelijks deze wandelingen ga doen, heb ik in no-time mega-beenspieren en longinhoud ;-)!!!
Door Jack teruggebracht naar Jeltjes huis, waar het hoog tijd voor een douche was. Van zo'n dagje in de jungle wordt je goed vies! De aarde heeft hier een rode kleur en buiten het stadje zijn er bijna geen wegen geasfalteerd, dus voor je het weet is alles rood!

Een ander doel van deze placement visit week is een huis voor ons te vinden. We zijn al een beetje op zoek gegaan, maar helaas is Jeltjes vertaler Chak in Phnom Penh omdat hij waterpokken heeft! En bij de onderhandelingen over de huur en het tekenen van contracten is het wel handig om een vertaler te hebben! Als het goed is, komt hij vandaag (woe 24/3) terug deze kant op en kunnen we morgen en vrijdag concreter op zoek. Vandaag zijn we al een beetje op zoek gegaan en hebben een soort houten hutje voor $25 per maand gezien, maar ook een klein hotel voor $500 per maand! Dan zouden we maar liefst 6 slaapkamers hebben, allemaal met eigen badkamer! Is wel handig voor als jullie allemaal op bezoek komen ;-)! Hopelijk hebben we morgen en vrijdag wat meer succes.

Verder houden Jeltje, Edwin en Chak morgen sollicitatiegesprekken voor een eigen vertaler voor Edwin. Er zijn drie sollicitanten, best een luxe, dus hopelijk lukt het om een goede aan te nemen.

Zaterdag zullen we weer op de bus naar Kampong Cham stappen voor nog drie weken taaltraining. Daarna nog één weekje Phnom Penh voor de laatste briefings en om alle losse eindjes aan elkaar te knopen. En dan kunnen we eindelijk gaan settelen in Sen Monorom. Mits we dan een huis hebben natuurlijk! We zien het zeker zitten om hier de komende twee jaar door te gaan brengen. Sen Monorom is een leuk klein stadje en Mondulkiri is een prachtige provincie!

We hopen dat jullie het eind vd deze blog hebben gehaald! Excuus voor het lange verhaal, maar we vinden het leuk om onze belevenissen met jullie te delen. Hopelijk vinden jullie het ook leuk!

Tot de volgende keer!